Apruz n’Asturies la primer referencia documental a la pallabra llocura, curiosamente, nuna obra dedicada a la llingua gallega. Trátase del Catálogo de voces y frases de la lengua gallega, de Frai Martín Sarmiento, que recoyó términos sentíos nos sos viaxes per Asturies nos años 1720 y 1723, y que-y abultanon útiles pa illustrar les correspondientes voces gallegues. Lloria foi la forma conseñada, rellacionándola directamente col gallegu “louria”: aludiría a la llocura, a comportamientos caprichosos, incomprensibles que, nin dicíen nin atopaben xacíu nel reinu de la razón. Una razón que por aquelles calendes entamaba a ser illustrada, anque tala afirmación nun dexa de ser una xeneralización d’un manual convencional d’hestoria. Asina que llocu o alloriáu ye mesmo’l demente que l’alienáu, pero aventáu ye esi otru ser que pol so calter ta en boca de tola redolada, nun tien tiez personal y vei albintestate de les circunstancies; pola contra, allunaos, pasaos o desprecetaos, seríen esos otros qu’allorien de secultre y la so malura, la so ruptura con toa norma o riegla ye impredecible. Y al par d’estos términos, fatu o inocente define graos varios d’imbecilidá, o tamién faise adxetivu qu’espeya un estáu del espíritu xenerosu y comprensivu cola debilidá humana y les sos miseries.

Vése cómo nos recursos del idioma asturianu –y de tolos idiomes que nel mundu son--esisten pallabres coles que llendar la llocura, nun intentu taxonómicu que tien que ver col poder esconxurador de la enunciación, de la dicción lletra a lletra, enveredada a contener un desasosiegu que vien d’esi desorde que s’albidra primordial, anterior al pautu civilizatoriu y que medra como un animal secretu na vida y obra de los homes. Ye un melancólicu esfuerciu por dar nome al territoriu de la llocura, a esi llugar nel que’l mundu pierde la so tranquilizadora dimensión, esa midida aceptada y apautada qu’estrema la pasión de “la nueche escura del ser”.